PROJEKT „Szkoła otwarta na wielokulturowość”

Społeczność naszej szkoły w okresie od 1.09.2022 r. do 20.01.2023 r. realizowała projekt „Szkoła otwarta na wielokulturowość”.

W październiku i listopadzie 2022 r. podczas godzin do dyspozycji wychowawcy wszyscy uczniowie naszej szkoły poznawali kulturę różnych narodów oraz zwroty grzecznościowe w innych językach. Świetną pomocą okazała się prezentacja multimedialna przygotowana w szkole specjalnie w tym celu – przedstawiała podstawowe informacje o danym kraju, jego języku i kulturze, obyczajach, tradycjach, znanych postaciach oraz ciekawostki np. dotyczące potraw, z których dane miejsce słynie.

Dzieci i młodzież wykonywali prace plastyczne prezentujące inne państwa, inscenizowali scenki z wykorzystaniem poznanych zwrotów grzecznościowych z języków ich przyjaciół obcokrajowców. Wymieniali się doświadczeniami i wrażeniami z własnych podróży zagranicznych. Uczniowie pochodzący z Ukrainy, Białorusi, Gruzji mieli okazję zaprezentować rodzime tradycje, zwyczaje i najczęściej używane zwroty w języku ojczystym.

Dzięki wymienionym wyżej działaniom  dzieci miały szansę na rozwinięcie wiedzy na temat innych kultur, uświadomiły sobie ogromne zróżnicowanie i różnorodność świata,
w którym żyją. Bliżej też poznały swoich kolegów i koleżanki pochodzących z innych państw.

W listopadzie realizowane było kolejne działanie projektowe: „Kuchnie świata, czyli potrawy, które wyróżniają dane państwo” – prezentacja potraw z różnych stron świata i ich degustacja.

Część 1. „Kuchennych rewolucji w szkolnej kuchni” obejmowała samodzielne przygotowywanie przez klasy II i III potraw, z których słyną wylosowane wcześniej przez uczniów kraje, m.in. Belgia, Włochy, Grecja, Francja. Czekolada, belgijskie frytki, francuskie sery, włoska pizza czy greckie sałatki to przekąski, smakołyki i dania najbardziej lubiane w tych krajach. Dzieci wzmacniały swoje umiejętności manualne w czasie pracy w kuchni: obierały i kroiły ziemniaki oraz sałatę, pomidory i ogórki, układały dania na wcześniej przygotowanych tacach. Dowiedziały się również, jaka jest różnica miedzy frytkami belgijskimi a tymi, które znamy z naszej codzienności. Po tych zajęciach każdy uczeń wiedział, że frytki belgijskie, zwane w Belgii Viaamse friet, są nieco grubsze i podwójnie smażone. Uczniowie formowali także własne czekoladki, które swoim kształtem wcale nie odbiegały od wyjątkowych i znanych belgijskich czekolad. Mogli również spróbować serów i poznać, co prawda tylko z wyglądu, przysmaki włoskie i francuskie - sery długo dojrzewające.

Wszystkim działaniom towarzyszyły stworzone przez uczniów plakaty o Belgii, Włoszech, Grecji oraz Francji (w formie lapbooków). Plakaty został wywieszone, wraz z innymi pracami, na holu szkolnym 16 listopada, w dniu, w którym cała szkoła uczestniczyła w obchodach Międzynarodowego Dnia Tolerancji.

W 2. części „Kuchennych rewolucji w szkolnej kuchni” uczestniczyli uczniowie klasy
II a.  Tym razem wzięto na warsztat potrawy z ziemniaków. Uczniowie tarkowali przyniesione ziemniaki, odpowiednio przyprawiali i piekli na patelni przygotowaną masę. Powstały placki ziemniaczane w różnych smakowych odsłonach. Placki ziemniaczane to jedno
z najpopularniejszych dań jak się okazuje nie tylko w Polsce. Irlandia, Niemcy, Słowacja, Białoruś, Ukraina, Szwajcaria, Francja, a nawet Korea  to kraje, w których również chętnie są przygotowywane placki ziemniaczane. Mogą być podawane na słodko, na słono czy na ostro, ale w każdym kraju początkiem tego dania jest zawsze surowy, starty ziemniak.

W dniach od 14 do 30 listopada 2022 roku klasy 1-3 wraz z wychowawcami przygotowały i zaprezentowały swoim rówieśnikom potrawy charakterystyczne dla krajów Grecji, Finlandii, Francji i Wielkiej Brytanii. Podczas spotkań odbyła się degustacja potraw, która miały na celu zapoznanie uczniów z kuchnią wielu kultur.

Uczniowie mogli poczuć zapach przypraw, takich jak oregano i tymianek. Dodatkowo klasy zapewniły poczęstunek w postaci tradycyjnej greckiej chałwy, chipsów rybnych, które są popularne we wszystkich krajach skandynawskich. Nie mogło zabraknąć brytyjskich ciasteczek maślanych oraz własnoręcznie wykonanych francuskich rogalików. Degustacji towarzyszyły prezentacje zawierające ciekawostki o poszczególnych krajach.

Następnym zadaniem realizowanym w ramach projektu było przygotowanie „Przewodnika po świecie”, czyli prezentacji najciekawszych miejsc turystycznych z krajów pochodzenia uczniów oraz innych państw. Każda klasa miała za zadanie wykonać plakat na temat wylosowanego, przez jednego z uczniów, kraju. Na wykonanie plakatów uczniowie mieli wyznaczony czas. Najpierw skupili się na zbieraniu informacji na temat wylosowanego kraju, następnie odbyła się w każdej klasie „burza mózgów”, co należy zamieścić w pracy i w jakiej formie. Na plakatach znalazły się więc nie tylko najciekawsze miejsca, które warto zobaczyć
i zwiedzić, ale także ciekawostki dotyczące zwyczajów kulinarnych i zwroty grzecznościowe w języku danego kraju z tłumaczeniem na język polski, co miało na celu ułatwienie komunikacji między uczniami, a tym samym lepszą integrację środowiska szkolnego. Finałem akcji plakatowej było zorganizowanie w szkole 15 listopada 2022 r. wystawy pt. „Przewodnik po świecie”, z którą mógł się zapoznać każdy nauczyciel i uczeń. Powstała również prezentacja multimedialna udostępniona wszystkim uczniom i nauczycielom podczas zajęć szkolnych.

W czasie pracy nad realizacją zadania wszyscy dobrze się bawili. Dzieci miały okazję jeszcze bardziej zintegrować się z uczniami – obywatelami Gruzji, Ukrainy, Białorusi czy Czeczenii. Uwieńczeniem wszystkich wymienionych wyżej działań były szkolne obchody Dnia Tolerancji 16 listopada 2022r., kiedy to zarówno uczniowie, jak i nauczyciele przebrali się w stroje ludowe z danego kraju lub nawiązujące różnymi elementami do tradycji wylosowanych państw. Wymagało to dużo pracy, ale dało wszystkim wiele radości i bardzo się podobało.

16 listopada 2022 r. obchodziliśmy w naszej szkole Międzynarodowy Dzień Tolerancji. Wykorzystaliśmy ten wyjątkowy czas, by uświadomić sobie różnorodność i bogactwo kulturowe świata, w którym żyjemy, poprzez prezentację tradycyjnych strojów narodowych i etnicznych. Szczególnie chętnie uczestniczyli w tym święcie najmłodsi uczniowie naszej szkoły. Przebrali się w stroje typowe dla różnych kultur. Szkolne korytarze i hole wypełniły się kolorowymi góralami, Hinduskami, Francuzkami, Indianami, Romami, Szkotami, Meksykanami, Białorusinami... Również nauczyciele przyłączyli się do wspólnego świętowania. Wszyscy doskonale się bawili, poznając regionalne stroje z różnych zakątków świata.

Opracowanie Szkolnej Tablicy Dobrego Wychowania – czyli wskazówek, jak odnosić się do obcokrajowców, jak takie same zachowania są interpretowane w innych kulturach – trwało kilka tygodni. Uczniowie mieli za zadanie wyszukać wiadomości w Internecie, atlasie i książkach podróżniczych. Słowa kluczowe, które pozwoliły zebrać potrzebne informacje, obejmowały hasła: oklaski, rozmowa, przyjmowanie gości, białe kwiaty, keczup, wejście do domu w butach. Następnie został stworzony SZAL/Ł GRZECZNOŚCIOWY. Był to arkusz papieru (karta o długości ok. 2 m i szer. 50 cm), który w swej formie przypominał szal. Uczniowie wraz z wychowawczyniami, w oparciu o słowniki, zapisali na nim zwroty grzecznościowe w różnych językach: dziękuję, proszę, przepraszam, dzień dobry, do widzenia, pozdrawiam, zapraszam. Następnie dzieci pokolorowały, zgodnie z podanym wzorem, flagi najróżniejszych państw, które również ozdobiły wspomnianą tablicę. Jesienny SZAL/Ł GRZECZNOŚCIOWY towarzyszył uczniom podczas obchodów Dnia Tolerancji.

Przygotowanie albumu/przewodnika po kraju/ mieście/regionie stanowiło kolejne projektowe wyzwanie. Przewodnik, który zdecydowaliśmy się przygotować w naszej szkole, przybrał niekonwencjonalną postać. Postanowiliśmy zorganizować prezentację tego, jak w różnych krajach wyraża się uczucia patriotyczne, i przygotowaliśmy Szkolny Konkurs Recytatorski dla klas II i III pt. „Patriotyzm niejedno ma imię”. W przedsięwzięciu wzięły udział dzieci posługujące się językiem polskim, ale także uczniowie, którzy przyjechali do Polski z Ukrainy, Białorusi, Gruzji czy Czeczenii.  Każdy uczeń miał szansę wygłosić patriotyczny tekst w ojczystym języku. Istotą konkursu było to, aby prezentowane utwory (nawet fragmenty pieśni) były recytowane. Każda klasa mogła wyłonić maksymalnie dwóch swoich przedstawicieli. Jednego uczestnika, jako przedstawiciela swojej klasy, mówiącego wiersz w języku polskim i jednego ucznia recytującego wiersz w innym języku.

23 listopada odbył się finał konkursu. Było to wyjątkowe spotkanie wielu kultur i wielu wzruszeń, ponieważ patriotyczne wiersze były recytowane w następujących językach: polskim, ukraińskim, białoruskim, czeczeńskimi gruzińskim. Przy tej okazji wyraźnie wybrzmiało przesłanie, że patriotyzm to szacunek do symboli narodowych, do języka ojczystego i przede wszystkim szacunek do każdej narodowości. Jury jednogłośnie przyznało wszystkim uczestnikom pierwsze miejsce na podium. W czasie konkursu pojawił się również gość specjalny - uczennica klasy 6a, która wygłosiła patriotyczny utwór w języku gruzińskim. Wszyscy uczestnicy otrzymali dyplomy i drobne upominki.

W styczniu 2023 r. na zakończenie realizowania w naszej szkole projektu „Szkoła otwarta na wielokulturowość”  nauczyciele języka angielskiego zorganizowali konkurs  karaoke ph. „Wszystkie dzieci nasze są”. Uczniowie mieli za zadanie nagrać własne wykonanie wybranej piosenki, najlepiej w języku ojczystym. Jury konkursu 19.01.2023 r. wyłoniło najlepszych wykonawców. Nagrodzeni zostali: Izabela Osmólska z klasy 3es, Tsimur Paroshyn z klasy 4bi, Eliza Strzałkowska z klasy 4bi,Mariam Todua z klasy 4bi, Agata Czech z klasy 4fs, Anna Dereventes z klasy 5bi, Khristyna Novikowa z klasy 6ai oraz Mariia Levko z klasy 6c.

Rozwijanie świadomości wielokulturowości  wymaga wielu działań - zarówno ze strony domu rodzinnego, jak też szkoły. Konkurs "Szkoła otwarta na wielokulturowość" stał się doskonałą płaszczyzną integrowania różnorakich oddziaływań na postawy dzieci i młodzieży. Dał możliwość współpracy, był pretekstem do uświadomienia sobie zróżnicowania kulturowego naszej szkolnej społeczności oraz lepszego jej poznania i rozumienia. Wyzwolił również aktywność twórczą uczniów i stworzył im wiele możliwości rozwoju własnego. Jego uczestnicy z pewnością wiele zyskali - nie tylko jako uczniowie, ale przede wszystkim jako ludzie.

Zwieńczeniem wszystkich działań w ramach projektu było uzyskanie certyfikatu SZKOŁY OTWARTEJ NA WIELOKULTUROWOŚĆ

Zespół nauczycieli realizujących projekt:

Ewa Zawadzka – koordynator
Joanna Augustyńczuk
Jan Chodakowski
Urszula Dawidowicz
Katarzyna Jaroszewicz
Iwona Królewska
Bożena Lisowska
Małgorzata Narożna
Izabela Popławska
Weronika Sakowicz
Tamara Trzaskoma-Grusza